Ραδιοφωνική άνθηση (1951-1967)

            

Στις αρχές των δεκατιών ’50 και ’60 σημειώνονται δύο τεχνολογικές εξελίξεις: παραλαμβάνεται από την ΕΙΡ το πρώτο μαγνητόφωνο(1951), το οποίο θεωρείται εξαιρετική εφεύρεση από τους τεχνικούς του κρατικού φορέα και κάνει την εμφάνισή του το τρανζίστορ(1960), το οποίο αποτελεί ένα από τα πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα άμεσης αποδωχής και επιτυχούς διείσδησης ενός τεχνολογικού επιτεύματος. Έτσι, με τις δύο αυτές εφευρέσεις, το ραδιόφωνο προσεγγίζει περισσότερο τον ακροατή, εκδημοκρατίζεται από την άποψη της ευρύτερης χρήσης του, γίνεται πιο ευέλικτο και κυρίως προσιτό.

Εμβέλια: Από το 1947, η ΕΙΡ εξέπεμπε και στην Θεσσαλονίκη. Αγοράζοντας τον εξοπλισμό ενός ερασιτέχνη των ραδιοκυμάτων, του Χρήστου Τσιγγιρίδη και ενισχύοντάς τον με δυνατότερους πομπούς, κατάφερε να κάνει το σήμα της να ακούγεται και στη Βόρεια Ελλάδα.

Είδη εκπομπών: Όσο για το πρόγραμμα της ΕΙΡ εκείνα τα πρώτα τριάντα της χρόνια, πριν μετατραπεί σε ΕΡΤ, αυτά αρχικά χωρίστηκαν σε τρία είδη: τα μουσικά προγράμματα, που ενισχύθηκαν και με την σύσταση της Κρατικής Ορχήστρας του Ραδιοφωνικού Σταθμού, τα προγράμματα ομιλίας (δηλαδή, κυρίως, οι εκφωνήσεις ειδήσεων) και τα προγράμματα των θεατρικών εκπομπών. Εκείνα τα χρόνια, δεν υπήρχε τηλεόραση και οι ακροατές μετέτρεπαν όσα άκουγαν σε εικόνες μέσα στο δικό του μυαλό ο καθένας. Το θεατρικό πρόγραμμα ήταν και το πιο δημοφιλές του Ελληνικού Ραδιοφώνου μέχρι το 1966.

Πρωταγωνιστές και διάσημα προγράμματα:

Η ‘’Θεία Λένα’’ με πρωταγωνίστριες τις Αντιγόνης Μεταξά(συγγραφέας παιδικής λογοτεχνίας και δημιουργός του πρώτου παιδικού θεάτρου στην Ελλάδα)στο ρόλο της θείας Λένας και την ενήλικη Ρηνούλα Μενάνδρου στο ρόλο της Ελενίτσας.

Υπόθεση:Αποτελούσε την καθημερινή «Ώρα του Παιδιού» αφού ακούγονταν παραμύθια, τραγούδια και ιστορίες. Οι υπηρεσίες που προσέφερε το πρόγραμμα στα μικρά παιδιά και στους γονείς ήταν ανεκτίμητες. Η διασκέδαση συνοδευόταν από τη διδαχή και την καθοδήγηση. Η Αντιγόνη Μεταξά ήταν η ψυχή της εκπομπής αφού τη συνέθετε και την εκτελούσε, χρησιμοποιώντας πάντα ευρηματικούς τρόπους παρουσίασης. Όπως η «Ελενίτσα» που απαντούσε στις περισσότερες ερωτήσεις και λάνσαρε τα τραγούδια της «Θείας Λένας». 

Μία ραδιοφωνική εκπομπή:

Η ‘’Πικρή μικρή μου αγάπη’’ ξεκίνησε στις αρχές της δεκαετίας του ’60, όταν ακόμα δεν υπήρχε τηλεόραση. Ακουγόταν για σχεδόν έξι χρόνια καθημερινά από το 1962 ώς το 1968, μέσω των ραδιοκυμάτων του  Σταθμού των Ενόπλων Δυνάμεων (ΥΕΝΕΔ). Οι φωνές του Στέφανου Ληναίου και της Έλλης Φωτίου ζωντάνευαν τις ιστορίες του Αλέξη Φραγκόπουλου  και της Βάνας Βασιλειάδη.

Συγχρόνως με την ραδιοφωνική εκπομπή κυκλοφορεί και ένας ομώνυμος τίτλος σε εβδομαδιαία έκδοση, σε μικρό μέγεθος, το 1965 σε 129 τεύχη στα περίπτερα και ακολούθησε την ερχόμενη χρονιά η έκδοσή της σε δεκαπέντε τουλάχιστον χαρτόδετους και λινόδετους τόμους.

Υπόθεση: «Όταν ο Αλέξης και η Βάνα συναντιούνται, συγκλονίζονται από έντονα συναισθήματα και νιώθουν να παρασύρονται στη δίνη ενός ακατανίκητου πάθους. Πριν προλάβουν, όμως, να ζήσουν την αγάπη τους, η σκληρή πραγματικότητα ανατρέπει τα δεδομένα και τους οδηγεί από το όνειρο στη φωτιά του μίσους. Θα καταφέρει ο έρωτας να νικήσει τα εμπόδια ή θα συντριβεί στη δύναμη του πεπρωμένου που αδυσώπητο παραμονεύει στο δρόμο τους;

Το ‘’ Σπίτι των Ανέμων’’ ήταν ραδιοφωνική αστυνομική σειρά, κοινωνική και ερωτική ταυτόχρονα της δεκαετίας του '60. Πρωταγωνιστούσαν ο Βύρων Πάλλης στον ρόλο του Ορέστη Λαμπίρη, η Αφροδίτη Γρηγοριάδου στον ρόλο της Τζοάνας, η Μιράντα Μυράτ στον ρόλο της γιαγιάς Ανούσκας, και η Μαριάνα Κουράκου στον ρόλο της Έλενας. Σειρά με μεγάλη επιτυχία, πολλές συγκινήσεις, όπου ο Ορέστης Λαμπίρης αποτελούσε πρότυπο για τους νέους που ήθελαν να σταδιοδρομήσουν στη δικηγορία, αλλά με αστυνομικές προεκτάσεις.

Υπόθεση: Ο δικηγόρος Ορέστης Λαμπίρης και η οικογένειά του περνούν τις διακοπές τους στο εξοχικό τους δίπλα στη θάλασσα. Ένας γνωστός πλέι μπόι, ο Άλκης Βελλής, φλερτάρει επίμονα την κόρη του Έλενα. Η γυναίκα του Λαμπίρη, η Τζοβάνα, που τον ήξερε από παλιά, τη συμβουλεύει να είναι ιδιαίτερα προσεκτική, αλλά εκείνη αψηφά τις συμβουλές της και ένα βράδυ πηγαίνει στο σπίτι του. Την άλλη μέρα ο Βελλής βρίσκεται νεκρός και η αστυνομία ενοχοποιεί την Έλενα, η οποία συλλαμβάνεται και προφυλακίζεται. Ακολουθεί μια θυελλώδης δίκη, στην οποία ο Λαμπίρης αποκαλύπτει την αλήθεια κι έτσι αθωώνει την κόρη του.

Πηγές: 

http://www.newsbomb.gr/media-agb/story/317126/h-hrysi-epohi-toy-ellinikoy-radiofonoy http://lolanaenaallo.blogspot.gr/2014/09/blog-post_7.html

https://drive.google.com/file/d/0BymY1fN3DQGwRnNMbmNVeUtkX1U/view?usp=sharing

http://www.newsbeast.gr/media/arthro/789232/anamniseis-ton-hruson-epohon-     tou-radiofonou

"Θεία Λένα"

                                                                 

    

                                               
                                                       

   Η Αντιγόνη Μεταξά (1905-1971) —η οποία έγινε ευρύτερα γνωστή και αγαπητή στα παιδιά με το ψευδώνυμο «Θεία Λένα»— ήταν παιδαγωγός και συγγραφέας.

   Γεννήθηκε στην Αθήνα στα 1905. Πατέρα της ήταν ο Γεώργιος Μεταξάς από την Κεφαλονιά, καθηγητής που το 1904 ίδρυσε στον Πειραιά τη Σχολή Μεταξά. Το σχολείο ονομάστηκε «Ελληνογαλλική Σχολή Αθηνών».

   Η μικρή Αντιγόνη μεγάλωνε μέσα στο σχολείο του πατέρα της, που ήταν άνθρωπος με πολύ προοδευτικές αντιλήψεις. Σαν τέλειωσε το σχολείο ο πατέρας της την έστειλε στο Παρίσι να σπουδάσει παιδαγωγικά.

   Γυρίζοντας όμως αποφασίζει να φοιτήσει στη Δραματική Σχολή του Ελληνικού Ωδείου. Στο θεατράκι του Ελληνικού Ωδείου έπαιξε πολλούς ρόλους. Ανάμεσά σ' αυτούς το «Κουρέλι» και η «Νόρα».

   Συγχρόνως η Αντιγόνη ασχολείται με την δημοσιογραφία. Το 1923, η Αντιγόνη παίρνει το δίπλωμά της από το Ελληνικό Ωδείο με χρυσούν αριστείον. Αμέσως μετά παίρνει μέρος στο θίασο Σπύρου Μελά, στο Θέατρο Τέχνης. Όμως στο  Ελληνικό Ωδείο είχε γνωρίσει ένα νέο συμφοιτητή της: Τον Κώστα Κροντηρά και αργότερα το ειδύλιο αυτό κατέληξε σε γάμο.

   Η Αντιγόνη εξακολουθεί την καριέρα της στο Θέατρο. Πηγαίνει σε τουρνέ με τον Βεάκη ενώ ο Κώστας Κροντηράς αναλαμβάνει την Διεύθυνση της Σχολής Μεταξά. Σε λίγο γεννιέται το παιδί τους, η Λήδα. ΄Ετσι η Αντιγόνη σταματά το θέατρο. Όμως η αγάπη για αυτό δεν σταματά.

                                       

   Το 1933 ιδρύει το «Θέατρο του Παιδιού», τον πρώτο ελληνικό θίασο για παιδιά· Δίνει τακτικά παραστάσεις: «Κοκκινοσκουφίτσα», «Χιονάτη», «Σταχτοπούτα». Συγχρόνως εκδίδει τα πρώτα της βιβλία και το 1938 αρχίζει να εργάζεται στον Ραδιοφωνικό Σταθμό Αθηνών του ΕΙΡ, όπου από το 1942, ως Θεία Λένα, είχε την ευθύνη της εκπομπής «Η ώρα του παιδιού», την εκπομπή με την οποία θα μείνει στην ιστορία ως η κοσμαγάπητη Θεία Λένα του Ραδιοφώνου. Παιδιά απ' όλη την Ελλάδα ακούνε τις εκπομπές της ενώ στην Ραδιοφωνία διοργανώνει γιορτές, τις  Χαρούμενες Κυριακές, όπως τις λέει όπου προσκαλεί τα παιδιά- ακροατές στις αίθουσες των ραδιοφωνικών θαλάμων του ΕΙΡ στο Ζάππειο για να ακούσουν παιδικές χορωδίες, και να παρακολουθήσουν χορούς, κουκλοθέατρο, παιχνίδια, αινίγματα και χίλια δυό άλλα.

                                                                           

   Στο Ζάππειο οργανώνει μαθήματα και διαγωνισμούς ζωγραφικής με τον Σπύρο Βασιλείου και μουσικής με τον  Μίνω Δούνια που μεταδίδονται και από τις εκπομπές της.

   Τριάντα δύο ολόκληρα χρόνια εργάστηκε η Αντιγόνη Μεταξά στο ραδιόφωνο, έκανε 4500 εκπομπές! Η πιο γνωστή ήταν η καθημερινή εκπομπή «Η Θεία Λένα στα Μικρά Παιδιά», που αργότερα ονομάστηκε «Καλημέρα Παιδάκια». Κάθε πρωί, στις εννέα παρά τα παιδιά προσχολικής ηλικίας άκουγαν την εκπομπή της. Έβγαλε επίσης 18 δίσκους με παραμύθια.

   Παράλληλα, από το 1945 ασχολήθηκε με τη συγγραφή και την έκδοση λογοτεχνικών βιβλίων για παιδιά. Το 1947 ανέλαβε τη διεύθυνση των παιδικών εκδόσεων Αλικιώτη, όπου δημιούργησε σειρές βιβλίων, μεταξύ των οποίων και «Τα βιβλία της Θείας Λένας». Στο πλαίσιο της σειράς εκείνης —και με την εικονογράφηση του σπουδαίου Σπύρου Βασιλείου— εκδόθηκε και το βιβλίο Τον παληό καιρό. Με γλώσσα γλαφυρή και αφήγηση παραστατική, η Θεία Λένα —που ανέδειξε την ψυχαγωγία των παιδιών σε ζήτημα πρώτης γραμμής— αφηγείται γνωστά επεισόδια από την Παλαιά Διαθήκη με τον απολαυστικό τρόπο του παραμυθιού.

                                                   

   Στα 1948 κάνει την πρώτη έκθεση παιδικού βιβλίου. Συγχρόνως διευθύνει και  επιμελείται την σειρά παιδικών βιβλίων των εκδόσεων Αλικιώτη, πάνω από 200, γνωρίζοντας τη παγκόσμια λογοτεχνία στα παιδιά μέσα απ΄αυτά τα βιβλία και καλώντας τους πιο σημαντικούς έλληνες ζωγράφους να εικονογραφήσουν τόσο αυτή τη σειρά, όλο και τα δικά της βιβλία.

  

 Το 1967 δημιούργησε το πρώτο παιδικό τηλεοπτικό πρόγραμμα που ονομαζόταν «Συντροφιά με τη Θεία Λένα». Τώρα τα παιδιά την έβλεπαν πια, και δεν άκουγαν μόνο την φωνή της. Η πολιτεία την τίμησε, με το Βραβείο από την Ακαδημία Αθηνών και τα παιδιά την αγάπησαν. Η κόρη της, η Λήδα Κροντηρά συνέχισε το έργο της, έχοντας παράλληλα ένα δικό της σημαντικό εκπαιδευτικό έργο.

                                      

                                                  

Ραδιοφωνικά Θεατρικά Έργα

"Μια τρύπα στον τοίχο"

Το έργο ηχογραφήθηκε το 1966 σε μετάφραση της Νίκης Κουγιουμτζόγλου και σε σκηνοθεσία του Λάμπρου Κωστόπουλου. Τους ρόλους, με τη σειρά που ακούγονται, ερμηνεύουν οι ηθοποιοί: Νέλλη Μαρσέλου, Βιβέτα Τσούλη, Στέφανος Ληναίος, Θάνος Δαδινόπουλος, Νίτσα Παγώνη, Σπύρος Ολύμπιος, Νάσος Κεδράκας, Ευάγγελος Πρωτοπαπάς, Παμφίλη Σαντοριναίου, Νίκος Δενδρινός, Ζέτα Κονδύλη, Δημήτρης Καλλιβωκάς, Σμάρω Στεφανίδου και Άρης Μαλιαγρός.

"'Εγκλημα στο τραίνο"

Το έργο Έγκλημα στο τραίνο του Κώστα Παΐζη ηχογραφήθηκε για το ραδιόφωνο το 1972 και μεταδόθηκε από την εκπομπή Το θέατρο της Κυριακής στις 21 Μαΐου 1972.Παίζουν οι ηθοποιοί: Αντιγόνη Βαλάκου, Ευάγγελος Πρωτοπαπάς, Βασίλης Παπανίκας, Αιμιλία Υψηλάντη, Μιχάλης Μπαλής, Σπύρος Καλογήρου, Αλέξης Μίγκας, Γιώργος Μετσόλης, Νίκος Μπακογιάνης, Κώστας Ρήγας, Πάνος Παπαϊωάννου, Ελισάβετ Απτσόγλου

Σκηνοθεσία : Θεόφιλος Ζαμάνης

"Το Παραμύθι του Φεγγαριού"

Το έργο ηχογραφήθηκε 1972 σε σκηνοθεσία Γρηγόρη Γρηγοριού και μουσική επιμέλεια Παπαευσταθίου Πάνος.Παίζουν οι ηθοποιοί: ΓΙΩΡΓΟΣ ΒΟΥΤΣΙΝΟΣ, ΓΙΩΡΓΟΣ ΤΖΩΡΤΖΗΣ, ΝΙΚΟΣ ΓΑΡΟΦΑΛΛΟΥ , ΕΛΕΝΗ ΖΑΦΕΙΡΙΟΥ, ΡΑΝΙΑ ΙΩΑΝΝΙΔΟΥ, ΜΑΤΙΝΑ ΚΑΡΡΑ, ΑΝΔΡΕΑΣ ΛΙΑΣΚΟΣ, ΜΙΧΑΛΗΣ ΜΠΑΛΗΣ, ΜΑΚΗΣ ΡΕΥΜΑΤΑΣ, ΡΕΝΑ ΠΑΓΚΡΑΤΗ

Πηγή:http://radio-theatre.blogspot.gr/

Πειρατικό ραδιόφωνο

Οι πρώτοι πειρατικοί σταθμοί έκαναν την εμφάνισή τους στη γηραιά ήπειρο κατά τη διάρκεια του Β' Παγκόσμιου πολέμου, μιας και ο πόλεμος αυτός επιτάχυνε την εξέλιξη των ραδιοφωνικών μεταδόσεων, αφού το ραδιόφωνο αποτελούσε το μοναδικό και αδιαμφισβήτητο μέσο μαζικής επικοινωνίας γεμίζοντας τον κόσμο με ήχους, φωνές αλλά και μουσική.

Για να καταλάβουμε πως ξεκίνησαν τη δράση τους οι πειρατές των αιθέρων, θα πρέπει να ανατρέξουμε στον πόλεμο και να σκεφτούμε πόσοι άνθρωποι εκείνη την περίοδο εκπαιδεύτηκαν στις ασύρματες μεταδόσεις για στρατιωτικούς λόγους. Οι περισσότεροι από αυτούς, για να μην πούμε σχεδόν όλοι, δεν είχαν καμιά εμπειρία ή γνώση του αντικειμένου και ξαφνικά βρέθηκαν μέσα στη δίνη του πολέμου να χειρίζονται μερικά από τα πιο σύγχρονα τηλεπικοινωνιακά μηχανήματα εκείνης της εποχής.

Μετά το τέλος του πολέμου, κάποιοι από αυτούς προσπάθησαν να κατασκευάσουν ραδιοφωνικούς πομπούς και να εκπέμψουν, αλλά δεν τα κατάφεραν ιδιαίτερα καλά καθώς αντιμετώπισαν πολλά προβλήματα. Ωστόσο, από τις αρχές της δεκαετίας του ΄50 μερικοί αγόρασαν παλιούς στρατιωτικούς πομπούς και άρχισαν να κάνουν όλο και πιο συχνές εκπομπές στην περιοχή των 6,5MHz, ενώ άρχισαν δειλά-δειλά να κάνουν την εμφάνιση τους και στην μπάντα των μεσαίων κυμάτων. 

Μέχρι τις αρχές της δεκαετίας του ΄60 απλά συνυπάρχουν με τους κρατικούς ραδιοσταθμούς, χωρίς να προκαλούν προβλήματα, γιατί οι κρατικοί σταθμοί από πλευράς ακροαματικότητας έχουν τη μερίδα του λέοντος, ενώ αντίθετα οι πειρατικοί σταθμοί έχουν πολύ περιορισμένο ακροατήριο.

 

Πηγή πληροφόρησης: http://www.tiramola.com/

Τα ηρωικά χρόνια της ελληνικής Ραδιοφωνιάς

Περίοδος 1940-44 

Οι Γερμανοί εισέρχονται στην πρωτεύουσα

Πηγή:http://43dimher.blogspot.gr/2015/10/1940-1944.html

18 Οκτώβριου του 1940 Με την κήρυξη του Ελληνο-ιταλικού πολέμου ο Ραδιοφωνικός Σταθμός Αθηνών αδυνατεί να καλύψει το μέτωπο της Αλβανίας. O Ραδιοφωνικός Σταθμός Αθηνών με επικεφαλη τον Γιάννη Σαλλίβερο και η ομάδα τεχνικών κατασκεύαζει ένα πομπό βραχέων κυμάτων και εγκαθιστούν σε ένα υπόγειο της πολυκατοικίας στην Οδό Μπούμπουλη και εκπέμπει προς την περιοχή του μετώπου και τς γειτονικές χώρες.

27 Απριλίου του 1941 Ραδιοφωνικός Σταθμός Αθηνών ο εκφωνητής  Κωνσταντίνος Σταυρόπουλος, 

εξέπεμπε το τελευταιο του μήνυμα λεγόντας

-Αδέρφια ψηλά το κεφάλι

Εκεινη την στίγμη τα Γερμανίκα στρατεύματα είχαν φτάσει στα προάστια της ελληνικής πρωτεύουσας.

Στην συνεχεία ακουγεται η εκφωνήση πως σε λίγο δεν θα είναι ελληνικός ο σταθμος

-Μην τους ακούτε πια, Έλληνες, ο αγώνας συνεχίζεται

Ήταν τα τελευταία αυτά λόγια.

Ο εκφωνητής του Ραδιοφωνικού Σταθμού Αθηνών, 

Κωνσταντίνος Σταυρόπουλος

Την εποπτεία της Ραδιοφωνίας αναλαμβάνει ο υπουργός ΤΤΤ με απόφαση της κυβέρνησης Γ. Τσολάκογλου.

Μάϊος του 1941 Υπό την αιγίδα του Telefunken, που αναλαμβάνει την αποκλειστική εκμετάλλευση των ραδιοφωνικών εκπομπών στην Ελλάδα, ιδρύεται η Ανώνυμος Εταιρία Ραδιοφωνικών Εκπομπών ΑΕΡΕ με διευθυντή τον Ιωάννη Βουλπιώτη. 

Telefunken

Οι Γερμανοί έφεραν από την χώρα τους πλήρη δισκοθήκη και εγκατέστησαν στο κτίριο της οδού Ζαλοκώστα 3 ένα μικρό φορητό πομπό, μικρής εμβέλειας, διαμορφώνοντας ένα στούντιο στο ισόγειο του κτιρίου.  Ο συγκεκριμένος σταθμός απευθυνόταν κατά βάση στους άνδρες των γερμανικών ενόπλων δυνάμεων.  Αργότερα δημιούργησαν στην Παλλήνη ένα σταθμό βραχέων κυμάτων 25KW που τον ονόμασαν Ραδιοφωνικό Σταθμό της Μεσογείου.

Στην Πελοποννήσο αρχίζει να εκπέμπει ο ραδιοσταθμός Ενόπλων Δυνάμεων Τριπόλεως 

17 Μαΐου του 1943 Δημοσιεύεται στην εφημερίδα ο πρώτος «Ραδιοφωνικός Κανονισμός».

22 Ιουνίου του 1943 Δημοσιεύεται στις εφημερίδες των Αθηνών η διαταγή του Μουσολίνι, που απαγορεύει την εγκατάσταση και χρήση κεραιών.

14 Οκτωβρίου του 1943 Δημοσιεύεται η διαταγή των Γερμανών για το σφράγισμα των ραδιόφωνων, ώστε να πιάνουν μόνο τον σταθμό Αθηνών.  Σφραγίζονται περίπου 43.000 ραδιόφωνα.

Πηγή:https://www.google.gr/search?q=Ραδιοφωνικός+Κανονισμός&biw=1366&bih=666&source=lnms&tbm=isch&sa=X&ved=0ahUKEwjy2a68-8

20 Οκτωβρίου του 1944 Οι Γερμανοί αποχωρούν  από την Αθήνα.  Ο πομπός των Λιοσίων γλιτώνει από την πλήρη καταστροφή, αλλά καταστρέφεται ο ένας ιστός της κεραίας στα Λιόσια και η εκπομπή σταματά..

Οι Γερμανοί αποχωρούν από την Αθήνα 1944

Πηγές πληροφοριών:

http://www.istorikathemata.com/2013/06/The-history-of-Greek-public-radio-ERA-1923-2008.html

http://blogal-global.blogspot.gr/2014/02/1923-2008.html

https://www.youtube.com/watch?v=4XyvrWN7PUI

Το Θέατρο στο Ραδιόφωνο

Η ιστορία του ραδιοφωνικού θεάτρου ξεκινά μαζί με την ιστορία του ραδιοφώνου στην Ελλάδα.Το θέατρο έφτανε παντού εκεί όπου δεν έφτανε ούτε εφημερίδα και πολύ περισσότερο βέβαια θέατρο. Σε μια εποχή που ο ελληνικός πληθυσμός είχε 80% ποσοστό αναλφαβητισμού μπορούμε να καταλάβουμε τις διαστάσεις της σημασίας των θεατρικών εκπομπών του ραδιοφώνου.

Τους ρόλους ερμήνευαν οι μεγαλύτεροι ηθοποιοί της εποχής, πρωταγωνιστές του Εθνικού Θεάτρου και σκηνοθετούσαν κορυφαίοι σκηνοθέτες.Το πρώτο θεατρικό έργο που ακούστηκε στο ραδιόφωνο ήταν "Ο Αγαπητικός της Βοσκοπούλας" του Κορομηλά και μεταδόθηκε την Κυριακή 19 Μαϊου 1940.Την σκηνοθεσία ανέλαβε ο συγγραφέας Δημήτρης Ιωαννόπουλος και συμμετείχε και η συμφωνική ορχήστρα του σταθμού.Πριν από αυτό τα προγράμματα του σταθμού φιλοξενούσαν συνεχώς ημίωρα θεατρικά σκετς τρεις και τέσσερις φορές την εβδομάδα.

Στην προπολεμική περίοδο του ραδιοφώνου υπεύθυνος για το θέατρο ήταν ο Διονύσιος Ρώμας, ο οποίος έδωσε πολύ μεγάλη σημασία στις εκπομπές θεάτρου.

Στην κατοχή η Ραδιοφωνία περνάει στα χέρια του Γιάννη Βουλπιώτη.Στην Ανώνυμη Εταιρία Ραδιοφωνικών Εκπομπών που ιδρύεται το 1941, όταν ο κρατικός σταθμός υποχρεώνεται να σιωπήσει ο Βουλπιώτης αναθέτει το θεατρικό τμήμα στον Δημήτρη Ιωαννόπουλο. Στην καταχνιά της κατοχής τα ποικιλόμορφα θεατρικά σκετς που μεταδίδει ο σταθμός με τις γνωστές φωνές των αγαπημένων ηθοποιών είναι μια ανεκτίμητη συμπαράσταση. Τρεις ραδιοφωνικές σκηνές κατά μέσο όρο μεταδίδονταν την εβδομάδα, γραμμένες από διάφορους συγγραφείς ή μεταφρασμένες.Τις χρονιές 42 και 43 δεν μεταδίδονται θεατρικά έργα.Βρίσκουμε όμως συχνά εκτός των σκετς που συνήθως έχουν ημίωρη διάρκεια και αναφορές σε ραδιοβαριετέ αλλά και ειδικά αφιερώματα σε συγγραφείς όπως για παράδειγμα μισή ώρα για τον Τίμο Μωραϊτίνη, με ραδιοφωνικές σκηνές από τα έργα του.

Θεατροποιήσεις κάνει και η ώρα του παιδιού που μεταδίδει κλασικά ελληνικά έργα τμηματικά σε συνέχειες και που το μικρότερο ποσοστό των ακροατών τους ήταν τα παιδιά.

Μετά την απελευθέρωση επανιδρύεται ο κρατικός ραδιοσταθμός ως ΕΙΡ. Από νωρίς η ευθύνη των θεατρικών εκπομπών ανατίθεται στον Αλέξη Σολομό. Μέσα στη δεκαετία 46-56 κορυφώνεται η προσφορά του ραδιοφωνικού θεάτρου.Νέοι ταλαντούχοι συγγραφείς διασκευάζουν θεατρικά εργα που σκηνοθετούνται από τους μεγαλύτερους Έλληνες σκηνοθέτες της εποχής και παίζονται από κορυφαίους ηθοποιούς.

Για μια δεκαετία το ραδιόφωνο γίνεται ο μπροστάρης του ελληνικού θεάτρου. Όλα τα νέα ρεύματα από την Αμερική και την Ευρώπη, πριν να φανούν στις ελάχιστες τότε πρωτοποριακές σκηνές ακούγονται πρώτα από το ραδιόφωνο.'Ηταν το πιο δημοφιλέστερο μη ενημερωτικό ραδιοφωνικό είδος.

Στο ραδιοφωνικό θέατρο η ακοή παίρνει το ρόλο της όρασης.Ο ακροατής αφήνει την φαντασία του να παίξει το δικό της θέατρο με τα δικά της σκηνικά και τις δικές της φυσιογνωμίες.Γι' αυτό και το ραδιοφωνικό θέατρο χαρακτηρίζεται και "αόρατο" θέατρο.

ΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΡΑΔΙΟΦΩΝΟ ΕΠΙ ΔΙΚΤΑΤΟΡΙΑΣ

Τα χαράματα της 21ης Απρίλη 1967, ο ελληνικός λαός πληροφορούνταν από το ραδιόφωνο ότι «λόγω της εκρύθμου καταστάσεως από του μεσονυκτίου ο στρατός ανέλαβε τη διακυβέρνηση της χώρας». Λίγο αργότερα, θα ανακοινωθεί και Βασιλικό Διάταγμα, με το οποίο αναστέλλονταν όλα τα άρθρα του Συντάγματος, περί ατομικών δικαιωμάτων και ελευθεριών. Τέλος, μεταδίδονται ανακοινώσεις για απαγόρευση κυκλοφορίας οχημάτων και πολιτών στους δρόμους της Αθήνας, ανάληψης χρημάτων από τις τράπεζες, για διακοπή των μαθημάτων στα σχολεία, για κλείσιμο του Χρηματιστηρίου. Έτσι, το πρωί βρήκε την Αθήνα μέσα σ” ένα σκηνικό τρόμου, που το συμπλήρωναν άριστα, τα τανκς, τα στρατιωτικά αυτοκίνητα και οι περιπολίες στρατιωτών στους δρόμους. Δεν υπήρχε η παραμικρή αμφιβολία πως ολόκληρη η Ελλάδα είχε μπει στο… γύψο.

Οι πραξικοπηματίες κινήθηκαν βάσει σχεδίου από τις 2 τα χαράματα της 21ης Απρίλη. Γρήγορα κατέλαβαν το Πεντάγωνο, τα βασικά υπουργεία και υπηρεσίες, τις τηλεπικοινωνίες και τους ραδιοσταθμούς.

Τα πρώτα χρόνια μετά την επιβολή της δικτατορίας, κυριαρχούσε ακόμα ο φόβος και η ηττοπάθεια. Πολλοί ήταν αυτοί που λέγανε ότι «η δικτατορία δεν πέφτει, είναι ανίκητη». Τι αποδείχτηκε;  Ο λαός δεν είχε πει την τελευταία του λέξη! Το Νοέμβριο του ’73 η αντιδικτατορική πάλη του λαού κορυφώνεται. Η εξέγερση του Πολυτεχνείου θα είναι η αρχή του τέλους για την αμερικανόφερτη χούντα.

Το Νοέμβρη του 1973, ο λαός και η νεολαία μάτωσαν παλεύοντας για «Ψωμί – Παιδεία – Ελευθερία», η πύλη που γκρέμισε το τανκ βροντοφώναζε «Έξω οι ΗΠΑ και το ΝΑΤΟ»

 Το "ΕΔΏ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΊΟ" είναι ένα Ραδιοφωνικό Μετέωρο στην ιστορία της Ελληνικής Ραδιοφωνίας και ίσως παγκόσμια πρωτοτυπία που μια εξέγερση σπουδάζουσας και εργαζόμενης νεολαίας ενάντια στη δικτατορία της 21 Απριλίου είχε το δικό της Ραδιοσταθμό. Ο Γιώργος Κυρλάκης, μετέπειτα τεχνικός της ΕΡΤ, μιλάει πάντα για το "δικό του Πολυτεχνείο". Είναι ο ηλεκτρονικός ραδιοπειρατής EASY RIDER, που έφτιαξε σε χρόνο ρεκόρ λίγων ωρών, το πομπό του ΕΔΩ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ μέσα στα εργαστήρια της Σχολής Ηλεκτρολόγων Μηχανολόγων.΄Αριστος ραδιοτεχνίτης ο Γιώργος Κυρλάκης πραγματοποίησε την ιδέα να αποκτήσουν οι ‘’ελεύθεροι πολιορκημένοι’’ του Πολυτεχνείου τη δική τους ραδιοφωνική κραυγή και να ξεσηκώσουν με τα ερτζιανά κύματα ολόκληρο τον Αθηναϊκό λαό και όχι μόνο, να τρέξει για να βοηθήσει. Σε λίγη ώρα το "ΕΔΏ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΊΟ" το άκουγε όλη η Αθήνα, γιατί τον έπιαναν και τον αναμετάδιναν και άλλοι Ραδιοπειρατές σ’ όλη την Αττική, κι ακόμα τον μετάδιναν και ξένοι Ραδιοσταθμοί σ' όλο το κόσμο.

 Πρώτος εκφωνητής που έδωσε και το όνομα του Σταθμού ήταν ο μεταλλειολόγος Μίλτος Χαραλαμπίδης, ύστερα ο Δημήτρης Παπαχρήστου και τελευταία η Μαρία Δαμανάκη. Ο Γιώργος Κυρλάκης ‘’ο Ραδιοπειρατής των εξεγερμένων’’ ήταν άγρυπνος πάνω απ’ το πομπό για να Ακούγεται η Φωνή της Ελευθερίας ... ‘’ ΄Ελληνες φαντάροι είμαστε αδέλφια, δεν θα μας χτυπήσετε, δε θα αφήσετε να χυθεί αδελφικό αίμα...’’ Τελικά με την είσοδο του τανκ, πριν τη σιγή του Σταθμού, ο Δημήτρης Παπαχρήστου σαν τέλος του προγράμματος θα απαγγείλει με σπάνιο σθένος και τραγικό ύφος τον Εθνικό ΄Υμνο.

βίντεο: ΕΔΩ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ

 

Γιώργος Κυρλάκης

Δημήτρης Παπαχρήστου

ΠΗΓΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ:
http://diavasinet.gr
http://to-paliatzidiko.blogspot.gr

Πειραματικό Ραδιόφωνο

 Η πρώτη απόπειρα δημιουργίας ραδιοφωνικού σταθμού στη χώρα μας

Η πρώτη απόπειρα ίδρυσης ραδιοφωνικού σταθμού στη χώρα μας έγινε από τον Χρίστο Τσιγγιρίδη το 1923 στη Θεσσαλονίκη.

Ο Χρίστος Τσιγγιρίδης, ένας νεαρός Ηλεκτρολόγος Μηχανικός του Πανεπιστημίου της Στουτγκάρδης, εγκαθίσταται το 1923 στη Θεσσαλονίκη. Από την πρώτη στιγμή, κάνει τα πάντα ώστε να υλοποιήσει το όραμα του, δηλαδή να ιδρύσει έναν ραδιοφωνικό σταθμό στην Ελλάδα, έχοντας ήδη ακούσει τις εκπομπές από ραδιοφωνικούς σταθμούς άλλων χωρών.Αποφασισμένος, ξεκινάει χρησιμοποιώντας ένα παλιό εγκαταλελειμένο ασύρματο της Γαλλικής Στρατιάς Ανατολής, ισχύος 500W.

Εδώ βλέπουμε τον κ.Τσιγγιρίδη μπροστά στα μηχανήματα του. (Πηγή: http://kalifasi.blogspot.gr/2012/09/blog-post_8.html)

 

Το 1927 κάνει την πρώτη του επίσημη ραδιοφωνική εκπομπή από την Ναυτική Κεραία του Λευκού Πύργου,στην εθνική εορτή της 25ης Μαρτίου με Εθνικό Ύμνο , προσευχή, πατριωτική ομιλία , εμβατήρια.Στη συνέχεια, το πρόγραμμα περιλαμβάνει κυρίως ζωντανές εκτελέσεις κομματιών, οι οποίες γίνονται από οργανοπαίχτες μέσα στο στούντιο, αφού η ελληνική δισκογραφία είναι ακόμα φτωχή.

Κατά τη διάρκεια του Ελληνο-Ιταλικού πολέμου, παίζει Ελληνικό πρόγραμμα και τζαμάρει τον Ιταλικό Σταθμό του Μπάρι, ο οποίος εξέπεμπε τότε προπαγάνδα. Στη διάρκεια της Γερμανικής κατοχής, με τις συνεχείς βλάβες που προκαλεί, τελικά συλλαμβάνεται από την Γκεστάπο για κατασκοπεία. Στη συνέχεια, επειδή είναι απαραίτητος για την λειτουργία του σταθμού, επιστρέφει στη θέση του αλλά βρίσκεται κάτω από πολύ στενή παρακολούθηση.

Μετά την απελευθέρωση, ο κ.Τσιγγιρίδης βρίσκεται σε μια συνεχή διαμάχη με το Εθνικό Ίδρυμα Ραδιοφωνίας(Ε.Ι.Ρ.) επειδή γίνονται απόπειρες κατάσχεσης του σταθμού επειδή ήταν ιδιωτικός.Στη συνέχεια, ο σταθμός (υπο)λειτουργεί για ένα χρόνο ώσπου, τελικά, εξαγοράζεται από το Ε.Ι.Ρ. υπό εξευτελιστικούς όρους, οι οποίοι ούτε καν τηρούνται.

Η περίοδος αυτή του πρώτου ραδιοφωνικού σταθμού της χώρας μας και των Βαλκανίων τελειώνει με τον θάνατο του Χρίστου Τσιγγιρίδη το 1947.

Πηγές πληροφοριών:

http://kalifasi.blogspot.gr/2012/09/blog-post_8.html

http://www.radiofono.gr/node/250

https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%A7%CF%81%CE%AF%CF%83%CF%84%CE%BF%CF%82_%CE%A4%CF%83%CE%B9%CE%B3%CE%B3%CE%B9%CF%81%CE%AF%CE%B4%CE%B7%CF%82#.CE.9F_.CF.81.CE.B1.CE.B4.CE.B9.CE.BF.CF.86.CF.89.CE.BD.CE.B9.CE.BA.CF.8C.CF.82_.CF.83.CF.84.CE.B1.CE.B8.CE.BC.CF.8C.CF.82

Τα διάσημα ραδιοφωνικά σήριαλ της εποχής

Είναι τα εξής
1)Πικρή μικρή μου αγάπη
2) Το σπίτι των ανέμων
3)Μαρίνα, ένα κορίτσι αλλιώτικο από τα άλλα
4) Λάουρα
5) Μιράντα

πηγη ->

http://lolanaenaallo.blogspot.gr/2014/09/blog-post_7.html


~ Ζεϊμπέκ Ντάλια Σελέν - Εμινέ Μουμίν Σαλή